Projekt Demo Farma dynamicznie się rozwija – tej jesieni obserwacje ozimin prowadziliśmy już w 19 lokalizacjach na terenie kraju, podczas gdy jeszcze rok temu było ich 14. Rosnąca skala projektu pozwala nam jeszcze precyzyjniej analizować przebieg wegetacji w zróżnicowanych warunkach glebowo-klimatycznych oraz formułować wnioski o wysokiej wartości praktycznej.
Mówiąc o zbożach - większość lokalizacji została obsiana w terminach lekko opóźnionych, przypadających na pierwszą i drugą dekadę października. Stosunkowo wysoka suma opadów w październiku i listopadzie, w połączeniu z wychłodzeniem gleby oraz generalnie niskimi temperaturami, sprawiła, że rozwój zbóż ozimych przebiegał wolniej niż w latach ubiegłych. Znaczna część plantacji wchodziła w okres zimowania na przełomie fazy trzeciego liścia i krzewienia.
Tegoroczna jesień okazała się jednak wyjątkowo korzystna pod względem zdrowotności roślin. Niskie temperatury skutecznie ograniczały presję patogenów, dzięki czemu zdecydowanie rzadziej niż w poprzednich sezonach obserwowaliśmy objawy mączniaka prawdziwego zbóż i traw oraz septoriozy paskowanej liści. Również choroby podsuszkowe występowały bardzo sporadycznie, co pozytywnie wpłynęło na ogólną kondycję plantacji.
Bardzo zadowalająco przedstawia się również sytuacja na plantacjach rzepaku ozimego. Pomimo początkowych obaw w niektórych regionach kraju – związanych z opóźnionymi i nierównomiernymi wschodami, spowodowanymi nawalnymi opadami deszczu na przełomie sierpnia i września – nasze plantacje rzepaku weszły w okres zimowania w bardzo dobrej kondycji. We wszystkich lokalizacjach rośliny osiągnęły niezbędne minimum rozwojowe, warunkujące bezpieczne przezimowanie oraz wysoki potencjał plonowania wiosną.
Podobnie jak w przypadku zbóż, rzepak charakteryzował się dobrą zdrowotnością, a istotne objawy chorób praktycznie nie występowały. Należy nadmienić, że na każdej z Demo Farm została zastosowana technologia ochrony firmy Ampol-Merol, a szczegóły zabiegów dla danej lokalizacji opisujemy w zakładce Aktualności.
Jedynym problemem obserwowanym regularnie, niezależnie od regionu kraju, przedplonu oraz zastosowanego nawożenia, były puste przestrzenie w obrębie szyjki korzeniowej, widoczne dopiero po wykonaniu przekroju korzenia. Objaw ten jest często kojarzony z niedoborem boru, jednak jego nasilenie może być dodatkowo potęgowane przez niedobór wapnia. W naszej ocenie opisane zjawisko jest przede wszystkim konsekwencją warunków pogodowych panujących jesienią, w szczególności niskich temperatur. Wszystkie analizowane plantacje były nawożone jesienną dawką boru, w zależności od lokalizacji w wysokości 200-450 g B/ha. W poprzednim sezonie zjawisko to występowało jedynie marginalnie, a jedyną istotną zmienną w porównaniu do obecnego roku był przebieg warunków pogodowych.
Z tego względu niezwykle istotne będzie wiosenne nawożenie borem, wykonane możliwie wcześnie, z wykorzystaniem form o wysokiej przyswajalności, takich jak boroetanoloamina (dostępna w nawozie Agravita B150). Zasadne wydaje się również zastosowanie dawek nieco wyższych niż standardowo zalecane, w celu wsparcia regeneracji tkanek oraz ograniczenia ryzyka dalszego rozwoju opisanych zaburzeń fizjologicznych.
Wnioski płynące z obserwacji na Demo Farmach stanowią solidną podstawę do dalszego monitoringu oraz planowania strategii wiosennej. Decyzje podjęte jesienią, wsparte rzetelną analizą warunków i reakcji roślin, pozostają jednym z kluczowych elementów sukcesu całego sezonu.
